土耳其语语法 › 形动词
Sıfat-Fiil (-(y)An)
主语指向形动词
级别 B2形动词
表示所修饰的名词是动作发出者的形动词:koşan çocuk、gelen misafir。
形动词是把动词变成形容词的后缀,这样一个动作就可以修饰名词:«koşan çocuk»、«gelen misafir»、«masada duran kitap»。
这个结构其实是一个小句子。«Koşan çocuk» 就是 «çocuk koşuyor» 的意思;句子变成了修饰名词的形容词。
«-(y)An» 最重要的特点是:它所修饰的名词是动作的主语。«Gelen misafir» —— 来的人就是客人。«Kitabı okuyan öğrenci» —— 读书的人就是学生。
这个后缀有两种形式,遵守元音和谐:后元音动词用 «-an»(bakan、koşan、çalışan),前元音动词用 «-en»(gelen、bilen、gülen)。
如果动词以元音结尾,中间加缓冲字母 «y»:bekle - bekleyen、oku - okuyan、başla - başlayan。
否定形式是规则的:gelmeyen、bilmeyen、çalışmayan、anlamayan。
这个后缀没有时态。«Gelen adam» 可能是昨天来的,也可能是现在正在来。时间由句子的谓语决定:«Dün gelen adam gitti.»、«Şimdi gelen adam bekliyor.»
在土耳其语中,形动词短语放在所修饰名词的前面。这与许多语言不同,需要一段时间适应:«masada duran kitap»、«dün akşam gördüğüm film»、«bana yardım eden arkadaşım»。
由于形动词的作用相当于形容词,它也可以代替名词;这时它会带上所属、复数和格后缀:«Gelenler oturdu.»、«Bilmeyenlere anlattım.»、«Çalışanların hakkı korunmalı.»
用这个后缀构成并已成为固定名词或形容词的词有很多:geçen hafta、kalan para、akan su、çalışan kesim。«Gelen geçen» 这样的成对说法也属于这一类。
在长句中,形动词部分可能由好几个词组成:«Dün akşam bize gelen ve saatlerce oturan misafirler bugün tekrar aradı.» 读这样的句子时,先找出修饰部分,再找被修饰的名词。
它与下一课要学的 «-DIk / -(y)AcAk» 形动词之间的区别是本单元最重要的地方:用 «-(y)An» 时被修饰的名词是动作的发出者,用另一个时则不是。
例句
- Bahçede koşan çocuklar çok neşeliydi.在院子里跑来跑去的孩子们非常开心。
- Masada duran kitabı bana verir misin?你能把桌上放着的那本书递给我吗?
- Bana yardım eden arkadaşıma teşekkür ettim.我向帮助我的朋友道了谢。
- Sınava girmeyen öğrenciler listeye yazıldı.没有参加考试的学生被登记在名单上。
- Gelenler salona, bekleyenler koridora alındı.来的人被请进大厅,等候的人被请到走廊。