Türkçe Dilbilgisi › Edatlar
Sınır Edatı (-(y)A kadar)
Seviye A1Edatlar
Zaman veya mekânda bir sınır, başlangıç ve bitiş noktası belirtmek için kullanılır.
Türkçede "kadar" edatı, bir eylemin veya durumun zaman ve mekân bakımından sınırlarını, varış noktasını veya sürecini belirtmek için kullanılır. Sadece bitiş noktasını göstermek istediğimizde isme yönelme durum eki olan "-(y)A" getirilir ve ardından "kadar" kelimesi kullanılır. Örneğin "Saat üçe kadar çalışıyorum" veya "Otele kadar yürüyoruz" cümlelerinde eylemin bittiği veya vardığı sınır ifade edilir. Kelime ünlü harfle bitiyorsa "y" kaynaştırma harfi eklenerek "-ya kadar / -ye kadar" biçimini alır.
Hem başlangıç hem de bitiş noktasını birlikte belirtmek istediğimizde ise "-DAn -(y)A kadar" kalıbı tercih edilir. Bu yapıda ilk isme uzaklaşma (ayrılma) eki olan "-Dan / -Den / -Tan / -Ten", ikinci isme yönelme eki olan "-(y)A" eklenir ve sonuna "kadar" getirilir. Bu kalıp hem zaman dilimlerini hem de mekânsal mesafeleri anlatırken sıklıkla kullanılır; örneğin "Pazartesiden cumaya kadar çalışıyorum" veya "Evden okula kadar yürüdüm" ifadelerinde sürecin başlangıcı ve bitişi net bir şekilde gösterilmiş olur.
Örnekler
- Sabaha kadar uyumadım.
- Akşama kadar kütüphanedeyim.
- Sabah dokuzdan akşam beşe kadar çalışıyorum.
- Pazartesiden cumaya kadar dersimiz var.
- İzmir'den İstanbul'a kadar otobüsle gittik.